Zenginleştirilmiş telekomünikasyon API’leri ve yönetimi

Telekomünikasyon alt yapılarının, internet servisleri, mobil uygulamalar gibi diğer bilişim tabanlı sistemler ile kıyaslandığında, görece daha komplike protokollere sahip olduğu bilinmektedir. Bunun yanı sıra donanımsal yeterliliğin de sağlanması, operatör yeteneklerinin kullanılabilmesi için gereklidir. Bu bağlamda, operatörün telekomünikasyon yeteneklerini dış dünya ile paylaşması önem taşımaktadır. Bu sayede, farklı sistemler maliyetli donanım ve yazılımlara gerek kalmadan API (Application Programming Interface) aracılığıyla bu tip yetenekleri kullanabilir hale gelmektedir. Telekomünikasyon API’lerinin dış dünyadaki ihtiyaca yönelik zenginleştirilmesi ve API yönetiminin sağlanması bu ihtiyaca cevap vermektedir. 
1. API yönetimi

Farklı bir altyapıya ait yeteneklerin kullanılabilmesi için, bu altyapının sahip olduğu servislerin API olarak açılması gerekmektedir. Ancak, servislerin API halinde tanımlanması yeterli olmamakla birlikte, bu API’lerin üzerinde bir doğrulama ve istek yönetimi mekanizması bulunması gereklidir. Doğrulama mekanizması gönderilen isteklerin, tanınmış kimselerden geldiğinden emin olarak güvenliği sağlarken; istek yönetimi mekanizması da servisi tüketen her bir istemcinin alacağı faydayı dengelemeye çalışır ve aynı zamanda DoS (denial of service) ataklarına karşı koruma sağlar. Genel hatlarıyla API akışının nasıl konumlandırıldığı Fig.1’de gösterilmiştir. Böyle bir API yönetim sisteminin genel olarak sağladığı işlevler akış sırasıyla aşağıdaki gibi listelenebilir:

1) Kullanıcı doğrulaması

2) İsteklerin işlenmesi

3) Alınıp işlenen verilerin dönüştürülmesi

Bu işlevlerin farklı yeteneklerle zenginleştirilmesi mümkündür ve ihtiyaçlara göre şekillendirilebilmesini sağlar.

Örnek olarak, kullanıcı doğrulama servisleri en temelde kullanıcı adı-şifre altyapısıyla temel bir doğrulama sağlar. Bu sistem daha da güçlendirilmek istenirse IP kısıtlaması yapılabilir, şifre karmaşıklığı veya sayısı arttırılabilir. Bu tip doğrulama sistemlerinde, bir hesabın başka bir hesabı kendi adına istek gönderebilmesi gibi yetkilendirme ihtiyacı olması durumunda, OAuth API’leri fayda sağlayabilir. Bu protokol kullanarak ilgili kaynaktan bir API anahtarı alınır ve bu anahtar alınırken istemci bilgileri tanıtılır. Bunun sonucunda bir API anahtarı ve bir de gizli anahtar elde edilir ve ilgili servise erişim sağlanır.

Fig. 1. Genel API kullanım akışı

İsteklerin işlenmesi konusunda, istemcilerin önceliklendirilerek kaynağı tüketmesi ve kaynak paylaşımının bu önceliklere göre ağırlıklandırılması gerekmektedir. Bu amaçla kuyruk yapıları kullanılır ve kuyruk kurulurken istemcilerin öncelikleri ve limitleri belirlenir. Bu değerler dinamik olarak güncellenebilir şekilde ayarlanırsa istek yönetiminde esneklik sağlanır.

Fig. 2. Kuyruk işleme yapısı

Alınıp işlenen veriler dönüştürülürken yaratılan katma değerler ise, servisin temel işlevi yanı sıra, dış dünyadan yapılan kullanımlarda fayda sağlayacak bazı yetenekleri ifade eder. Örneğin API çağrısının durum bilgisinin takip edilebilmesi, API’nin sağladığı temel faydayı zenginleştirir.

2. Telekomünikasyon apı’leri

Telekomünikasyon yetenekleri, bilgi teknolojileri alanında hizmet veren diğer servislere göre daha komplike ve eski teknolojilere sahiptir. Dolayısıyla, bu tip servislere ihtiyaç duyan bir hizmet modeli donanım ve yazılım maliyetlerini karşılayamaz. Bunun yerine, hazırda var olan telekomünikasyon API’lerini kullanmayı tercih eder. Telekomünikasyon alanında yaygın kullanımı olan temel API’leri aşağıdaki başlıklar altında toparlanabilir.

A. 
SMS API

SMS altyapısında SMS gönderiminin dışında çeşitli yetenekler bulunmasına rağmen, çoğu operator bu yeteneğini dışarı açarken en temel işlevi ile sunar. Alıcı ve metin içeriği bu API parametrelerine girilir ve istek başlatılır.

SMS yeteneği, dış dünya ihtiyaçlarına göre zenginleştirilmek istenirse, SMS gönderiminin dışında, gönderilen SMS’in sunuculara gönderilip, gönderilemediği; alıcıya iletilip iletilmediği; zaman aşımı bilgisi takip edilebilecek şekilde API genişletilebilir. Özellikle alıcıya mesajın iletilip iletilmediği bilgisi, pek çok hizmetin ulaşmak istediği bir veridir. Bu bilgiye göre hizmeti tekrar sağlayabilir veya başka bir hizmet sunabilir.

Ek olarak, SMS gönderiminin bireysel numaradan, kısa numaradan, alfanumerik hesap üzerinden yapılabilmesi de SMS API’sini esnekleştirecek bir başka yetenek olarak kabul edilebilir.

B. MMS API

MMS’ler SMS’lere benzer şekilde sunulan yeteneklerdir. SMS’ten farklı olarak çok ortamlı içerikleri de göndermeye olanak tanımaktadır. Temel işlev olarak MMS servisinde, konu, alıcı, içerik belirtilir ve istek başlatılır.

MMS içeriğine eklenecek dosya tipleri operatörden operatöre farklılık göstermektedir. Yine piyasa ihtiyaçları göz önünde bulundurularak, MMS altyapısına eklenebilen içerik tipleri zenginleştirilebilir. Örneğin, yalnızca .jpg ve .gif dosyası gönderebilen bir MMS altyapısı üzerinden .pdf uzantılı dosya gönderilmek istenirse, aracı olarak kullanılabilecek bir dönüştürücü, istemcinin yüklediği pdf dosyasını, kabul gören bir .jpg dosyasına göndererek esneklik sağlayabilmektedir.

C. Çağrı API

Telekomünikasyon yetenekler arasında en çok kullanılan servisler çağrı servisleridir. Çağrı başlatma servislerine piyasada da hizmet alıcısı ile doğrudan iletişim kurmak maksadıyla geliştirilen uygulamalarda rastlanmaktadır. Bu tip çağrı başlatma servisleri sayesinde, müşterilere ses kayıtları dinletilebilmekte ve çağrı sonucu müşterilerden geri bildirim toplanabilmektedir.

Çağrı servislerinin zenginleştirilebilmesi amacıyla, yalnızca ses kaydı dinleten değil, aynı zamanda kayıtlı bir metni de çağrı içerisinde okutan sistemler kullanılabilmektedir. Metinden seslendirme adı verilen bu yöntem, çağrı başlatma altyapısıyla birleştirilerek sunulduğunda, yazılı bir metin kullanıcının kendi dilinde dinletilebilmekte ve yine geri dönüşü  DTMF’ler aracılığıyla toplanabilmektedir. Zenginleştirilmiş bir çağrı API altyapısı Fig.3’te belirtilmiştir.

Fig. 3. Zenginleştirilmiş Çağrı API altyapısı

3.  API iş modeli

Telekomünikasyon API’lerinin sunulabildiği bu tür bir yönetim gereci, dış dünyada operatör yeteneklerine gereksinim duyan farklı sektörlere ait hizmetleri zenginleştirecektir. Bu tür bir yönetim gereci, bir portal ekranıyla bütünleştirilerek ürünleştirildiğinde, API versiyonlama, raporlama, paket listeleme, paket satın alma gibi özellikler eklenerek bütün bir platform oluşturur.

API paketleri, her API için ayrı ayrı oluşturulabileceği gibi, farklı API’lerin tek pakette kombinasyonları halinde de hazırlanabilir. Bu API paketlerinin, başlangıçta deneme amaçlı ücretsiz ve limitli verildiği; daha üst paket kullanımları için ücretlendirilebildiği görülmektedir.

Ücretlendirme modelleri dahilinde, yine bir operator yeteneği olarak faturaya yansıtma seçeneklendirilebilir. Bunun dışında yaygın olarak kredi kartı ile paket satın alma yöntemleri kullanılmaktadır. Paketler önceden satın alınabileceği gibi, ödeme yönteminin esnekliğine göre kullanımdan sonra da ücretlendirme yapılabilir.

Dünya çapındaki örneklerde görüldüğü üzere, yeteneklerin paylaşılması ve ücretlendirilebilmesi için altyapının çeşitli yeteneklerle zenginleştirilerek hazırlanması iş dünyasında önemli bir geleceğe sahiptir.

Bir önceki yazımız olan WebRTC başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Yazar hakkında Tüm iletileri göster

canercan98

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *